İstanbul Milletvekili İskender Bayhan, özel, rödovanslı ve kaçak maden ocaklarında işçilerin ağır koşullar altında çalıştırılması hakkında Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan’a soru önergesinde bulundu.
Bayhan’ın açıklaması şu şekilde:
“Zonguldak’ın Kilimli ilçesi başta olmak üzere bölgede faaliyet gösteren özel, rödovanslı ve kaçak maden ocaklarında işçilerin ağır koşullar altında çalıştırılması, işçi sağlığı ve iş güvenliği önlemlerinin alınmaması ve denetimsizlik maden işçilerinin hayatına mal oluyor.Son olarak 16 Şubat 2026 tarihinde Gelik beldesinde meydana gelen göçükte maden işçileri Ziya Kiret ve Veysel Oruçoğlu yaşamını yitirdi. 7 Ocak 2026 tarihinde ise yine Kilimli’de ruhsatsız işletilen kaçak bir maden ocağında çalışırken üzerine parçalar düşen 36 yaşındaki Feyyaz K. ve 10 Şubat 2026 tarihinde Uğur Eriklioğlu adlı genç bir maden işçisi hayatını kaybetmişti. Yaşanan iş cinayetleri ve kaçak ocaklardaki ölümler, bölgede işçi sağlığı ve iş güvenliği konusunda gerekli önlemlerin alınmayışı ve denetimsizlik açısından Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı başta olmak üzere bir denetimsizlik sürecini ortaya koymaktadır. Öte yandan, özel ve kaçak ocaklarda işçilerin hayatı her an yeni iş cinayetlerine açıkken ve bu ocakların bir an önce kapatılması gerekirken, Türkiye Taşkömürü Kurumu’na bağlı ocaklarda üretimin durdurulması kararlarının alınması, özelleştirme politikalarının devamı olsa gerektir. Yılda 1 milyon tona yakın kömür üreten TTK’nın, Zonguldak ekonomisinin temel dayanaklarından biri olduğu; planlı üretim ve kurumsal denetim yapısı sayesinde havza madenciliğinde önemli bir rol üstlendiği bilinmektedir. Bu kapsamda, burada üretimin durdurulmasının TTK’nın özelleştirilmesine yönelik bir sürecin parçası olduğu anlaşılmaktadır.
Maden işçilerinin yaşam hakkının korunması, iş cinayetlerinin nedenlerinin açığa çıkarılması ve işçi sağlığı ve iş güvenliği politikalarının güçlendirilmesi açısından aşağıdaki sorularımızın yanıtlanması ve bakanlık sorumluluklarının yerine getirilmesi önemlidir.
Bu bağlamda;
⦁ Zonguldak’ta özel, rödovanslı ve kaçak maden ocaklarında son 3 yıl içinde meydana gelen iş kazası ve iş cinayeti sayısı kaçtır? Bu kazalarda yaşamını yitiren ve yaralanan işçilerin isimleri ve çalıştıkları ocakların listesi nasıldır?
⦁ Gelik beldesindeki göçükte hayatını kaybeden Ziya Kiret , Veysel Oruçoğlu, ve Uğur Eriklioğlu, Feyyaz K. adlı işçilerin yaşamını yitirmesine neden olan işçi sağlığı ve iş güvenliği eksiklikleri nelerdir? Olayla ilgili hangi ocaklar ve sahipleri hakkında işlem başlatılmıştır?
⦁ Kaçak ocakların tespiti ve kapatılması yönünde neden Bakanlık olarak sorumluluklar yerine getirilmemektedir? Devletin tüm kurumlarıyla bildiği ama görmezden geldiği Zonguldak maden havzasında kaç maden ocağı vardır? Bu ocaklarda çalışan işçilerin hayatı Bakanlığınızın sorumluluğunda değil midir?
⦁ Rödovans sistemi kapsamında faaliyet gösteren ocaklarda işçi sağlığı ve iş güvenliği standartlarının bulunmadığı Bakanlığınız tarafından incelenmiş midir? Bu sistemin iş kazaları ve iş cinayetlerine etkisine dair hazırlanmış bir rapor var mıdır?
⦁ Özel, kaçak ve taşeron ocaklarda çalışmak zorunda bırakılan işçilerin uzun çalışma saatleri, düşük ücret, sigortasız çalışma ve sendikal baskılar hakkında Bakanlığınıza ulaşan başvuru sayısı kaçtır? Bu başvurular kapsamında işçi sağlığı ve iş güvenliği yönünden hangi işlemler yapılmıştır?
⦁ Zonguldak maden havzasında metan gazı ölçüm cihazlarının devre dışı bırakılması, havalandırma eksiklikleri ve tahkimat yetersizlikleri gibi hayati riskler taşıyan uygulamalara karşı Bakanlığınızın yürüttüğü işçi sağlığı ve iş güvenliği denetimleri nelerdir?
⦁ Özel ve kaçak ocaklarda işçi sağlığı ve iş güvenliği sorunları devam ederken TTK’ya bağlı ocaklarda üretimin durdurulmasının gerekçeleri nelerdir? Bu kararın TTK’nın özelleştirilmesine yönelik bir politika ile ilişkisi var mıdır?
⦁ TTK’nın Zonguldak havzasındaki planlı üretim, kurumsal denetim ve işçi sağlığı ve iş güvenliği açısından taşıdığı stratejik önem dikkate alındığında, kurumun üretim kapasitesinin azaltılmasının bölgedeki madencilik faaliyetlerine ve işçi güvenliğine etkilerine ilişkin bir analiz yapılmış mıdır?
⦁ TTK faaliyetlerinin sınırlandırılması veya üretimin durdurulmasının özel, ruhsatsız ve rödovanslı ocakların önünü daha fazla açacağı payını ve bunun da iş cinayetlerini arttıracağı yönündeki değerlendirmeler hakkında Bakanlığınızın görüşü nedir?
⦁ Son dönemde artan iş cinayetlerinin temel nedenleri Bakanlığınız tarafından nasıl değerlendirilmektedir? İşçi sağlığı ve iş güvenliği mevzuatının güçlendirilmesine yönelik bir plan hazırlanmış mıdır?
⦁Zonguldak havzasında işçilerin can güvenliğini esas alan, Maden mühendisleri odası, sendikalar ve işçi denetimlerinin mümkün olacağı bir işçi sağlığı ve iş güvenliği denetim mekanizması kurulmasına yönelik Bakanlığınızın bir çalışması olacak mıdır?”
