banner3

banner17

2 bin yıl önce Zonguldak sınırları!

Amatris bir tarihte bir şahsiyet fakat “Amastriane” bir krallık. Daha doğrusu tarihte eşi benzerine az rastlanan güçlü bir kadının Kraliçe Tiranlığı.
Zonguldak 07.05.2022, 12:01
250
2 bin yıl önce Zonguldak sınırları!

Amatris bir tarihte bir şahsiyet fakat “Amastriane” bir krallık. Daha doğrusu tarihte eşi benzerine az rastlanan güçlü bir kadının Kraliçe Tiranlığı.

Bir zamanlar, Zonguldak'ın bir ilçesi olan Amasra'nın, adının geldiği Pers Kraliçesi Amastris'in kurduğu Tiranlık'tan geldiğini; az çok yaşadığı yerin tarihten anlayanlar bilir. Fakat bu Tiranlığı sınırları sanıldığı gibi Amastra ile sınırlı değildir.

Amastriane'nin batı sınırı Oxinas'tır.

Oxinas bugün Ilıksu Koyu'nun antik adıdır. Aslında Oxinas günümüze kadar gelen Antik isimlerdendir. Biz onu “Öküşne” olarak telaffuz ediyoruz. “Oxinas” ilk önce “Öküsineh” daha sonra günümüze “Öküşne” olarak evirilmiştir.

Bugün Öküşne, Ilıksu, Değirmenağzı Kozlu arası olarak bilinir. Aslında bu doğru bir bölgedir. Zira bu üç sahilin adı Büyük Oxinas olarak adlandırılmıştır. Yani Zonguldak o yıllarda Amastriane sınırlarında kalmış.

Amastriane'nin doğu sınırı ise Kurucaşile'de bitiyor. Bu sınır bazı kaynaklarda Sinope'ye (Sinop) kadar genişletiliyor.

Oxinas aynı zamanda Ilıksu Plajına akan derenin de adıdır. Amastriane ile Heracleotis ( Heraklia= Ereğli) ile esas sınır bu deredir.

Heracleotis ise ; Oxinas ile Sangarius (Sakarya Irmağı) arasıdır.

Aslında bu iki Tiranlık (Tiranlık ; Antik dönemde Monarşi ile yönetilen Diktatörlük) daha önce tek devletin sınırları idi. Amastra şehri adını almadan önce sadece Heraklia Tiranlığı sınırlarındayken ,Amastra ise Sasemos adıyla küçük bir köyden ibaretti.

Amastriane'nin tarihte tek bir lideri var. Kraliçe Amatris fakat Heraklia daha köklü bir hanedanlıktı. Ama Herakleia'nın son hükümdarı yine Kraliçe Amastris'tir. Zaten Kraliçeliği bu devletten gelir.

Amastris Heraklia Tiran'ı Dionysius ile evlendikten sonra iki oğlu ve bir kızı olur. Oğullarından birinin adına II. Oxyathres diğerinin adına da II. Clearchus koyarlar. Kızının adına da Amatris'in adı III. Amastris koyarlar. Üçüncü olmasının sebebi ; Amatris'in Pers Kraliçesi ananesinin adının da Amatris olmasından kaynaklanır.

Oğullarının ikinci olmalarının sebebi ise ; bir tanesinin isme yine Amatris'in Pers Kralı'nın kardeşi olan babası Oxyathres'in adının koymaları ,diğerine de kocası Dionysius‘un dedesi olan Heraklia Tiranı zalim Clearchus 'un adının verilmesinden kaynaklanır.

Amatris yaşlı Dionysius ile evlendikten sonra Dionysius MÖ 305'te, 55 yaşına ulaştıktan ve 32 yıl hüküm sürdükten sonra öldü. Dionysius'un vasiyeti üzerine ,Herakleia Kraliçe'si Amastris, daha çok küçük olan oğulları yerine Heraklia Tiranlığını yönetti. Fakat bir süre sonra Amatris Makedon komutanı olan Lysimakhos'la evlenince Ereğli'den ayrılır ve oğullarına vekaleten kocasının kardeşi Satyrus'a bırakarak Balkanlara gider. Bir süre sonra bu evliliği de biten Amatris tekrar Ereğli'ye döndüğünde, oğullarının üzerinde bir hak iddia eder ; yalnız Oğulları artık büyümüştür. Bu neden ile bir anlaşma ile Heraklia ikiye bölünerek Amastriane ve Heraklia olarak sınırlar belirlenir.

Amatris aslında eski bir kent olan Tion yerine, küçük köy olan Sesamos'u (Amasra) merkez olarak seçmesi, amacının bütün Pafyagonya'yı yönetmek istemesinden kaynaklandığını düşünüyorum. Amatris çok hırslı ve savaşçı ruhuna sahip olması, gücünü de soyu olan Perslerden değil Makedon komutanlardan almasından kaynaklanıyor. Bu yüzden Amatris, Pers dili yerine, Helen dilini konuşmayı tercih etmiştir. Pers Kralı III. Dariyos'un yeğeni olan Amastris Sesamos'a geldiğinde burayı son derece günün şartlarında liman kenti yapmıştır. Adacıkları birleştirerek oluşturduğu bu limanlar artık yelkenli gemilerin geçiş noktasını oluşturmuş, böylelikle kısa sürede bölgede güç haline gelmiştir.

Yalnız farkında olmadığı bir durum vardır. Oğulları bir birileri ile çok iyi anlaşmalarına rağmen Ereğli'de iki erkek olarak tahtı beraber yönetmekteydi. Lakin artık kendi devletlerini yönetme arzusu, annelerine verdikleri toprağı kendi aralarında paylaşma planı kurmaya başladılar. Bunun da tek yolu ,annelerini ortadan kaldırmalarıydı.

Annelerini Ereğli'ye davet ettikten sonra dönüşü için bir organizasyon tertiplerler. Bu dönüşte annelerini Amasra'ya kadar kendi teknelerinde getireceklerdir. Hiç bir şeyden haberi olmayan Kraliçe, Amasra, dönüş yolunda Sandrake (Zonguldak) açıklarında oğulları tarafından denize atılmak suretiyle boğulur. Bu olayı öğrenen Amatris'in son eşi Lysimakhos bölgeye gelerek Amastris'in iki oğlunu da öldürerek bölgenin tamamının Makedonlara geçmesi ile

Amastriane ile Heracleotis devletlerini ortadan kaldırır.

Amatris Karadeniz'in sularına gömülmüştü ama ; küçük Asya'daki bu son Pers hakimiyeti de böylelikle tarihe gömülür.

Bu olaydan geriye Amasra gibi tarihi bir kent , bölgeye miras olarak kalır.

Değerini bilene.

Hayati Yılmaz ile Zonguldak Tarih

Yorumlar (0)
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Pendikspor Futbol 34 77
2. Amed Sportif Faaliyetler 34 57
3. TECO Karacabey Belediyespor 34 56
4. Isparta 32 Spor 34 55
5. Tarsus İdman Yurdu 34 55
6. Anagold 24Erzincanspor 34 54
7. Bucaspor 1928 34 53
8. Kırşehir Belediyespor 34 49
9. Ankara Demirspor 34 49
10. Weecoins Kırklarelispor 34 47
11. Şanlıurfaspor 34 46
12. Nazilli Belediyespor 34 45
13. Uşakspor A.Ş. 34 40
14. CriptoSwaps Zonguldak Kömürspor 34 38
15. Pazarspor 34 34
16. Akhisarspor 34 31
17. Karatay Termal 1922 Konyaspor 34 29
18. Eskişehirspor 34 22
19. GMG Kastamonuspor 0 0
Takımlar O P
1. Trabzonspor 38 81
2. Fenerbahçe 38 73
3. Konyaspor 38 68
4. Başakşehir 38 65
5. Alanyaspor 38 64
6. Beşiktaş 38 59
7. Antalyaspor 38 59
8. Karagümrük 38 57
9. Adana Demirspor 38 55
10. Sivasspor 38 54
11. Kasımpaşa 38 53
12. Hatayspor 38 53
13. Galatasaray 38 52
14. Kayserispor 38 47
15. Gaziantep FK 38 46
16. Giresunspor 38 45
17. Rizespor 38 36
18. Altay 38 34
19. Göztepe 38 28
20. Ö.K Yeni Malatya 38 20
Takımlar O P
1. Ankaragücü 36 70
2. Ümraniye 36 70
3. Bandırmaspor 36 62
4. İstanbulspor 36 60
5. Erzurumspor 36 58
6. Eyüpspor 36 57
7. Samsunspor 36 51
8. Boluspor 36 50
9. Manisa Futbol Kulübü 36 49
10. Tuzlaspor 36 49
11. Denizlispor 36 49
12. Keçiörengücü 36 48
13. Gençlerbirliği 36 48
14. Altınordu 36 45
15. Adanaspor 36 45
16. Kocaelispor 36 44
17. Bursaspor 36 44
18. Menemen Belediyespor 36 38
19. Balıkesirspor 36 12
Takımlar O P
1. M.City 38 93
2. Liverpool 38 92
3. Chelsea 38 74
4. Tottenham 38 71
5. Arsenal 38 69
6. M. United 38 58
7. West Ham United 38 56
8. Leicester City 38 52
9. Brighton 38 51
10. Wolverhampton Wanderers 38 51
11. Newcastle 38 49
12. Crystal Palace 38 48
13. Brentford 38 46
14. Aston Villa 38 45
15. Southampton 38 40
16. Everton 38 39
17. Leeds United 38 38
18. Burnley 38 35
19. Watford 38 23
20. Norwich City 38 22
Günün Anketi Tümü
1.100 TL Bayram ikramiyesi yeterli mi yetersiz mi? 1.100 TL Bayram ikramiyesi yeterli mi yetersiz mi?
Gelişmelerden Haberdar Olun
@