Turizm ve çeşitli resmi tanıtım sayfalarında Kızkulak Yaylası’nın Zonguldak’ın Alaplı ilçesine bağlı Gümeli beldesi sınırlarında bulunduğu bilgisine yer verilirken, bazı kaynaklarda ise yaylanın Devrek’e bağlı olduğu ifade ediliyor. Gezi ve doğa rotalarını tanıtan bazı platformlarda da Kızkulak Yaylası, “Zonguldak / Alaplı” başlığı altında tanıtılıyor.

Ancak Hayati Yılmaz’ın aktardığı bilgilere göre yayla, idari olarak Düzce’nin Yığılca ilçesine bağlı bulunuyor. Bu durumun, bölgenin 1999 yılında Düzce’nin il statüsü kazanmasının ardından yaşanan sınır değişikliklerinden kaynaklandığı belirtiliyor.

Kızkulak Yaylası neden Zonguldak ile anılıyor?

Coğrafi olarak Düzce’nin Yığılca ilçesine bağlı Hocaköy ile Zonguldak’ın Alaplı ilçesine bağlı Gümeli beldesi ve Devrek’in Eğerci bölgesi arasında kalan Kızkulak Yaylası’nın, yüzyıllardır Zonguldak köylüleri tarafından kullanıldığı ifade ediliyor.

Yaylanın isminin de bölgeyle olan tarihsel bağlara işaret ettiği belirtiliyor. Anlatılan yöresel hikâyeye göre Devrek’in kızları günde iki kez yaylaya giderek hayvanlar için ot getiriyor, bu nedenle bölgeye “kulağın kızlarda olsun” anlamında Kızkulak adı veriliyor.

Yaylanın bir diğer adı ise “Goca Yayla” olarak biliniyor.

Zonguldak’tan ulaşım sağlanıyor

Yılmaz’ın yazısında, Kızkulak Yaylası’nın turizm açısından da Zonguldak’la bütünleştiğine dikkat çekiliyor. Yaylaya ulaşımın ağırlıklı olarak Zonguldak tarafından sağlandığı, bölgeyi ziyaret eden doğa gruplarına rehberlik hizmetlerinin de Zonguldak üzerinden gerçekleştirildiği belirtiliyor.

Kızkulak Yaylası’nın, Zonguldak’ın en yüksek noktalarından biri olan Bölüklü Yaylası ile benzer rakımlarda bulunduğu ifade edilirken, yaylanın Devrek Aksu Köyü’ne yaklaşık 6 kilometre, Düzce Hocalar Köyü’ne ise yaklaşık 10 kilometre mesafede olduğu aktarılıyor.

Turizm potansiyeline dikkat çekti

Hayati Yılmaz, Kızkulak Yaylası’nın yalnızca idari sınırlar üzerinden değerlendirilmemesi gerektiğini belirterek, bölgenin Zonguldak’ın önemli doğal turizm alanlarından biri olarak ele alınması gerektiğini savundu.

Özellikle 4 bin 122 yaşındaki Gümeli Porsuğu başta olmak üzere Gümeli ve çevresindeki doğal ve kültürel değerlerle birlikte değerlendirilmesinin bölge turizmine katkı sağlayacağı ifade edildi.

“Zonguldak sınırlarına geri döndürülmeli”

Hayati Yılmaz, yazısında Kızkulak Yaylası’nın tarihsel ve coğrafi bağlarının yanı sıra Zonguldak halkının bölgeyle kurduğu ilişkiye de dikkat çekerek, yaylanın yeniden Zonguldak sınırları içerisinde değerlendirilmesi çağrısında bulundu.

Yılmaz, “Zonguldak’ın Anadolu’ya bakış terası” olarak nitelendirdiği Kızkulak Yaylası’nın statüsüyle ilgili yaşanan belirsizliğin giderilmesini ve konunun yetkili kurumlar tarafından yeniden ele alınmasını istedi.

Sempozyumda Kalyoncu’nun eğitimciliği ve kültür insanı kimliğinin yanı sıra şair, araştırmacı, örgütçü, siyasetçi ve insan yönü de farklı başlıklar altında ele alınacak. Etkinlikte gerçekleştirilecek konuşma ve sunumların daha sonra kitaplaştırılması planlanıyor.

Program kapsamında ayrıca Hamit Kalyoncu’nun yaşamını ve çalışmalarını anlatan bir belgesel gösterimi ile fotoğraf ve belgelerden oluşan bir sergi düzenlenmesi hedefleniyor. ZOKEV, sempozyumun bir “kent imecesi” anlayışıyla hazırlanacağını belirterek Kalyoncu’yu tanıyan Zonguldaklılardan destek istedi.

Sempozyumun programı ve katılım koşullarının eylül ortası ya da ekim ayı başında açıklanması bekleniyor. ZOKEV, bildiri sunmak, fotoğraf ve belge paylaşmak veya farklı şekillerde katkı sağlamak isteyenlerin vakıfla iletişime geçmesini isterken, Kalyoncu’nun birikiminin gelecek kuşaklara aktarılmasının amaçlandığını bildirdi.

Özellikle gençlerin yoğun ilgi gösterdiği konserde Zeynep Dizdar, kariyerine damga vuran sevilen eserlerinin yanı sıra hareketli pop şarkılarını da seslendirdi. Sanatçının söylediği şarkılara binlerce kişi hep bir ağızdan eşlik ederken, cep telefonlarının ışıklarıyla oluşan görsel şölen geceye ayrı bir renk kattı. Meydanı dolduran vatandaşlar zaman zaman alkışlar ve tezahüratlarla sanatçıya sevgi gösterilerinde bulundu.

Yaklaşık iki saat sahnede kalan Zeynep Dizdar, performansı boyunca seyircilerle sık sık sohbet ederek Çaycuma'da bulunmaktan duyduğu memnuniyeti dile getirdi. Eğlencenin doruğa çıktığı gecede vatandaşlar şarkılar eşliğinde doyasıya dans edip festival coşkusunu yaşadı.

Konserin sonunda Çaycuma Belediye Başkanı Bülent Kantarcı, başarılı performansı dolayısıyla Zeynep Dizdar'a çiçek takdim ederek teşekkür etti. Başkan Kantarcı, Çaycuma Günleri'nin ilçenin sosyal ve kültürel hayatına önemli katkılar sunduğunu belirterek etkinliklerin birlik ve beraberliği güçlendirdiğini ifade etti.

ÇAYCUMASPOR FORMASI GECEYE DAMGA VURDU

Gecenin anlamlı anlarından biri de Çaycumaspor adına gerçekleştirilen hediye takdimi oldu. Çaycumaspor Yönetim Kurulu Üyesi Yusuf Tekin, ünlü sanatçı Zeynep Dizdar'a isminin yazılı olduğu Çaycumaspor forması hediye etti. Dizdar, forma hediyesi nedeniyle büyük mutluluk yaşarken Çaycumaspor'a başarı dileklerinde bulundu. Hediye takdimi vatandaşlardan da büyük alkış aldı.

Çaycuma Günleri kapsamında gerçekleştirilen konser etkinlikleri, ilçede festival havası oluştururken her yaştan vatandaşın yoğun katılımıyla devam ediyor. Konser alanını dolduran binlerce kişi, hem müziğin hem de yaz akşamının keyfini çıkarırken, organizasyon boyunca güvenlik ve belediye ekipleri de alanda gerekli tüm önlemleri aldı.

ÜNLÜ İSİMLER SAHNE ALMAYA DEVAM EDECEK

Altı gün boyunca konserler, kültürel etkinlikler, gösteriler ve çeşitli sosyal aktivitelerle devam edecek olan 7. Çaycuma Günleri'nin önümüzdeki günlerde de birbirinden ünlü isimleri ve renkli organizasyonları vatandaşlarla buluşturması bekleniyor. Zeynep Dizdar konseri ise festivale katılanların hafızalarında uzun süre yer edecek unutulmaz gecelerden biri olarak kayıtlara geçti.

Bu yıl 12 ülkenin katılımıyla gerçekleştirilecek festival öncesinde tüm hazırlıklarını tamamlayan HASAD, Türk halk oyunlarının zenginliğini ve kültürel değerlerini bir kez daha dünya sahnesine taşımaya hazırlanıyor.

HASAD Halk Oyunları Spor Kulübü Başkanı Orhan Yazıcı yaptığı açıklamada, “Halk oyunlarını yaşatmak, yaygınlaştırmak ve gelecek nesillere aktarmak en büyük amacımızdır. Bu doğrultuda yıllardır çalışmalarımızı büyük bir özveriyle sürdürüyoruz. Faaliyetlerimiz boyunca bizlere destek veren kamu kurum ve kuruluşlarına, iş insanlarımıza, çalışmalarımızı gerçekleştirme imkânı sağlayan ve salonlarını kullanmamıza destek veren Gençlik ve Spor İl Müdürlüğümüze, Zonguldak Belediyemize ve Genel Maden İşçileri Sendikası’nın değerli yönetimine teşekkürlerimizi bir borç biliyoruz. Ayrıca faaliyetlerimizi kamuoyuna duyurarak her zaman yanımızda olan yerel basınımıza da teşekkür ediyorum” dedi.

Üsküp dönüşünün ardından sezonu hemen kapatmayacaklarını belirten Yazıcı, “Önümüzde değerlendirmekte olduğumuz birkaç festival daha bulunuyor. Bu programların ardından kısa bir ara vererek yeni sezona başlayacağız. Gençlerimize ve yetişkinlerimize kapılarımızı ardına kadar açarak yeni kayıt dönemimizi başlatmayı planlıyoruz” ifadelerini kullandı.

Yaklaşık yarım asırlık geçmişiyle kültürel mirasın yaşatılmasına önemli katkılar sunan HASAD, Üsküp’te gerçekleştireceği gösterilerle Zonguldak’ın ve Türkiye’nin kültürel değerlerini bir kez daha dünyaya tanıtacak.

1960 sonrası toplumcu gerçekçi şiir akımının ikinci kuşağında yer alan Telli, kendine has üslubuyla, hüzün ve isyanı harmanlayan şiirleriyle Türk edebiyatında derin izler bıraktı.

Telli, şiirlerinin yanı sıra çeşitli yayınevlerinde yönetici ve editör olarak görev almıştı.

Edebiyat dünyasını yasa boğan usta şairin cenazesi Ankara Karşıyaka Mezarlığı'na defnedilecek.

AHMET TELLİ KİMDİR?

Ahmet Telli, 2 Aralık 1946'da Karabük'ün Eskipazar ilçesinde doğdu. Çocukluğu ve ilk gençlik yılları Anadolu’nun farklı kentlerinde geçti. Öğretmen okulunda eğitim gördü; henüz öğrencilik yıllarında şiire yöneldi ve ilk ürünlerini 1960’ların sonunda dergilerde yayımladı. Dönemin toplumsal hareketliliği, emek ve özgürlük mücadeleleri, onun dünya görüşünün ve şiir anlayışının şekillenmesinde belirleyici oldu.

Öğretmenlik yaparken bir yandan da edebiyat çevrelerinde etkin biçimde yer aldı. 1970’li yıllarda toplumcu şiirin önde gelen temsilcileri arasında anılmaya başladı. Yangın Yılları, Hüznün İsyan Olur, Su Çürüdü, Saklı Kalan, Belki Yine Gelirim, Nida ve Kalbim Unut Bu Şiiri gibi kitaplarıyla geniş bir okur kitlesine ulaştı.

Dayanışma ve umut duygusu hep canlı tuttu

Telli’nin şiiri, bireysel duygularla toplumsal gerçekliği iç içe geçirir. Aşk, ayrılık, özlem, sürgün, yenilgi, direniş ve umut, onun şiir evreninin başlıca temalarıdır. Özellikle 12 Eylül sonrasında kaleme aldığı şiirlerde baskı, kayıp ve toplumsal travmaların izleri belirginleşirken, dayanışma ve umut duygusu hep canlı kalır. Bu yönüyle hem güçlü bir aşk şairi hem de toplumsal belleğin sesi olarak kabul edilir.

Darbe yıllarının yarattığı baskı, şiirinde derin izler bıraktı

12 Eylül askeri darbesinin ardından gözaltına alındı, yargılandı ve öğretmenlik görevinden uzaklaştırıldı. Uzun bir hukuk mücadelesi sonucunda görevine döndü. Darbe yıllarının yarattığı baskı, şiirinde derin izler bıraktı; buna karşın, şiiri her zaman düşünce ve ifade özgürlüğünün alanı olarak savundu.

Barıştan, emekten, özgürlükten ve insandan yana tutum aldı

Edebiyat yaşamı boyunca pek çok ödüle değer görüldü. 1972’de Varlık Dergisi Eleştiri Ödülü ikinciliğini aldı. 1980’de Hüznün İsyan Olur ile Ömer Faruk Toprak Şiir Ödülü’ne, 1982’de Saklı Kalan ile Yazko Şiir Özendirme Ödülü’ne, 2011’de Nida ile Akdeniz Altın Portakal Şiir Ödülü’ne layık görüldü. Daha sonra PEN Türkiye Şiir Ödülü ve Ahmet Say Edebiyat Ödülü’nü de aldı.

Yaşamı boyunca barıştan, emekten, özgürlükten ve insandan yana bir tutum alan Ahmet Telli, şiiri yalnızca estetik bir uğraş değil, vicdani ve toplumsal bir sorumluluk olarak gördü. Geride, kuşakların belleğinde yaşamayı sürdürecek dizeler ve onurlu bir duruş bıraktı.

Batı Karadeniz Kalkınma Ajansı (BAKKA) Genel Sekreteri Mehmet Çetinkaya, Zonguldak'ta ilk kez düzenlenen ve kentin kültürel ile jeolojik mirasını bir araya getiren festival etkinliğine ilişkin açıklamalarda bulundu. Hazırlık sürecinin ardından hayata geçirilen festival, yerel üreticileri, zanaatkarları ve vatandaşları bir araya getirdi.
Zonguldak Valiliği koordinasyonunda düzenlenen festival hakkında konuşan BAKKA Genel Sekreteri Çetinkaya, kurumlarla bir araya gelerek yoğun bir çalışma yürüttüklerini ifade etti. BAKKA önünde ilk kez düzenlenen festivalin önemine değinen Çetinkaya, "Zonguldak'ta ilk defa düzenlediğimiz bir etkinlik bu. Amacımız aslında bölgenin kültürel değerlerini, jeolojik mirasını, kültürel mirasını bir araya getirip insanları bu mirasla buluşturmaktı. Bu alanı insanlara tanıtmaktı ve bunu başardığımızı düşünüyoruz." dedi.

Dolu dolu iki gün; atölyeler ve eğlence bir arada
Vadifest adını verdikleri festivalin iki gün süreceğini ve dolu dolu bir program hazırlandığını kaydeden Çetinkaya, etkinlik kapsamında hem yerel üreticilerin hem de zanaatkarların bir arada bulunduğunu ifade etti. Festival içeriğine dair bilgiler paylaşan Çetinkaya, şöyle konuştu:
"Sahne etkinliklerimiz var, birçok atölyemiz var; jeopark atölyemiz var, aynı zamanda arkeoloji atölyemiz var. Yine sportif etkinliklerimiz var. Çocuklara yönelik yine birçok eğlenceli etkinliği bir araya getirdiğimiz, iki günlük dolu dolu bir festivali insanlarla buluşturduk."

"Festivalin geleneksel hale gelmesini istiyoruz"
Vatandaşların alana gösterdiği ilgiden memnuniyet duyduklarını dile getiren Çetinkaya, "İnşallah amacımıza ulaşmışızdır. Gördüğümüz kadarıyla da şu ana kadar ilgi oldukça yoğun. Alanı insanlar tanımıyordu, şu anda tanımaya başladılar. Bundan sonra geleneksel hale gelmesini istiyoruz. Birçok kurumumuzla zaten iş birliği içerisinde bir araya getirdiğimiz bir etkinlikti. Bundan sonra eminim bu başarıyla birlikte daha da iyi noktalara geleceğine inandığımız bir etkinlik olduğunu düşünüyoruz." diyerek sözlerini noktaladı.

Arıç’ın Mısır ve Zonguldak’ta çektiği fotoğraflar üzerinden başlayan sohbet, kentin hafızasına ve aidiyet duygusuna uzandı. Sanatçı, üretim pratiğini derinden etkileyen Zonguldak’ın kendine özgü coğrafyası, madencilik kültürü, güçlü insan hikâyeleri ve karakteristik atmosferini aktarma fırsatı buldu.

Arıç, fotoğraflarının yalnızca birer görüntü değil; yaşadığı coğrafyaların izlerini taşıyan görsel tanıklıklar olduğunu vurguladı. Bir yanda Mısır’ın farklı ışığı ve kültürel katmanları, diğer yanda Zonguldak’ın hafızaya işleyen kimliğiyle eserlerinin derinliğini paylaştı.

“Bir Zonguldaklı olarak doğup büyüdüğüm kentin kültürel ve coğrafi zenginliğini sanat aracılığıyla aktarabilmek ve bu hikâyeyi farklı çevrelere taşıyabilmek benim için serginin en anlamlı karşılaşmalarından biriydi.” sözleriyle duygularını dile getirdi.

Ayla Algan, 2022'de Cumhurbaşkanlığı Kültür Sanat Büyük Ödülü'ne layık görülmüştü. Kült haline gelmiş ve hala büyük bir keyifle seyredilen Sadri Alışık ile oynadığı "Ah Güzel İstanbul" filmiyle gönüllerde yer eden Algan, çok sayıda tiyatro, sinema ve dizilerde de yer almıştı. Tiyatro dalında 2022'de Cumhurbaşkanlığı Kültür Sanat Büyük Ödülü'nün sahibi olan Algan, Sadri Alışık ile oynadığı, kült haline gelmiş "Ah Güzel İstanbul" filmiyle gönüllerde yer edinmişti.

İstanbul'un bir semti Galata... Adını bu semtten alan; Türkiye’nin en büyük 3 takımından biri olan Galatasaray, Galata Köprüsü ve Galata Kulesi.

Zonguldak-Ereğli şehrine saldırmaları için, paralı asker getirdi

Galatlar aslında, Galyalılardır. İngiltere'nin batısında yer alan "Galler " adlarıyla da bilinen Kuzey Avrupa kökenli bir kavimin akrabalarıdır. Yunanların Galyalılara verdikleri Galat ismi ile Anadolu’ya gelmelerinin sebebi, bu topraklar ile ilgisi vardır. Bithynia Kralı I.Nikomedes, Heraklia (Zonguldak Ereğli) şehrine saldırmaları için, Avrupa'dan paralı asker olarak Galatları getirdi. Bithynia İstanbul'un Anadolu yakasından Sakarya Nehri arasında bir tiranlıktır. Ereğli topraklarını istiyordu. Bunun için birkaç saldırı düzenlemişler fakat Ereğli'yi alamamışlardı. Bu yüzden paralı askerlerden oluşan Galatları getirdiler.

Galatlar aslında, M.Ö 280 yılında İstanbul'u fethetmeyi ve yağmalamayı denemişler, bunun için de bugün “Galata” adı verilen tepede tam bir yıl konaklamışlarsa da sonuçta büyük bir haraç alarak yollarına devam etmişlerdir.

MÖ. 249 yılında Galatlar, Herakleia’ya yağma seferi düzenlemişler ve Herakleialılar kendilerine elçilerini gönderinceye değin, kentin altını üstüne getirmişlerdir. Kuşatma, Herakleia Pontikeli devlet adamı ve tarihçi Nymphis’in, elçi heyetinin başkanı sıfatıyla Galat karargahına giderek onlarla bir anlaşma yapmasına kadar devam etmiştir.  Bu anlaşmanın ana koşulu Galatların, Herakleia Pontike topraklarından geri çekilmesini sağlamaktır. Nymphis bu şartı; ancak bir bütün olarak Galat ordusuna, beş bin altın ve her bir lider için ise iki yüz altın vererek elde etmiştir. Daha sonra Galatlar, bu sefer Pontus Kralı tarafından tutulmuş ve Mısırlı gemilerini Karadeniz’e kadar takip ederek, onları batırmışlardır. Gemilerin çapalarını aldıkları için onlara arazi olarak verilen topraklara “Ankyra” adı verilmiş. Ankyra (Ankara) “Gemi Çapası “anlamındadır.  (Lakin daha sonra kullanılan “Angora” ismi ise yumuşak tüy anlamında kullanılıyor. Tüylü Ankara keçisi, tüylü Ankara kedisi gibi)

Küçük Asya'ya gelen Galatlar kalıcı olarak Ankara civarı topraklarına yerleştiler

MÖ 107’de Heraklialılar, Galat kuşatması altındaki Pontus ve Amisos’a (Samsun) da yiyecek göndermişlerdir. Duruma kızan Galatlar, Herakleia üzerine bir sefer düzenlemiş, Herakleialılar Galat liderlerine 200’er orduya ise 5000 altın haraç vererek istilacıları zorlukla geri dönmeye ikna etmiştir.

MÖ 25 yılında Roma hakimiyetine girdiler ve “Galatya” Anadolu'da Roma'nın bir bölgesi oldu.

Galat ismini yüzyıllar sonra Zonguldak'ta bir kez daha duyuyoruz. Kömürün bulunması ile 1849’da büyük mali güce sahip olan Galatalı Bankerler, Osmanlı Devletinden taşkömürü işletme imtiyazı alırlar.

Sonuç olarak Galatlar yüzyıllar boyunca Anadolu'ya etkin olmuş bir halk olarak kalmış ve bugün kullandığımız bazı isimlere de neden olmuşlar. Galatların bu etkilerinden Zonguldak tarihi de nasibini almıştır.

Hayati Yılmaz ile Zonguldak Tarih

MADEN İŞÇİLERİNE KALORİ DESTEĞİ
Beslenme uzmanları ortamın sıcaklığı ve terleme sorunlarından dolayı madencilerin öğünlerinde etli yemek ve günde en az üç litre su tüketmeleri gerektiğini söyler. 1980 öncesinde TTK’da (Türkiye Taşkömürü Kurumu) pavyonlarda (İşçi yurtları) barınan işçilere dağıtılan reçel, helva, tereyağı gibi kuru kumanyalarla işçilerin kalori ihtiyacı kısmen karşılanmaya çalışılırdı. Pavyon yemekhanelerinde de kuru fasulye, etli pilav, üzüm hoşafı ve tatlı dağıtılırdı. Kurumun kendi bünyesinde çalışan işçilerin yoğun olduğu mahallelerde açmış olduğu günümüz kooperatiflerinin çalışma biçimini çağrıştıran “ekonomaların” varlığı işçi ailelerinin sağlıklı beslenmesi politikalarını amaç edinmişti.  

“OCAK ÇALIŞIR, BEN YATAR; OCAK YATAR, BEN ÇALIŞIR”
Kömür madenlerinde çalışan işçilerin yemek zamanı diye bir dinlenme aralığı yoktur. Durmaksızın çalışılan mesai saati içinde yemek zamanını yapılan işin şekli belirler. Kazı işçisi, ayak içinde kömür kazarken karnı acıktığı için değil, üzerine attığı kömürü çeken zincirli konveyörün arıza nedeniyle durduğunda karnını doyurmayı tercih eder. Arıza giderilinceye kadar kazmacının yapacağı çok fazla iş yoktur. İşte o arada kazı ustası yedekleriyle birlikte o zaman aralığını değerlendirerek yemeklerini yerler.
Kömür nakliyatında üretim yerlerindeki mekanik arızalara bakan ajostor veya elektrikçiler arıza giderilene değin yemek yemedikleri gibi arıza giderilmeden de ocaktan dışarı çıkmazlar. Bir elektrikçinin ocak içine yazdığı yazı bu olayı güzel anlatır. 
“Ocak çalışır, ben yatar; ocak yatar, ben çalışır”
(Burada yatmak kelimesi beklemek anlamında kullanılmıştır.) 

KARANLIK İÇİNDE TOZ İÇİNDE
Taramacı, tabancı ve lağımcıların o günkü vardiyada yapacağı iş, vardiya öncesinden bellidir. Ekipler yapacakları işin yarıdan çoğunu bitirmeden yemeğe oturmazlar. Atılan lağım sonrasında lağım dumanının çekilme süreci içinde ya da yaptıkları bağın bitirilmesinden sonra sofralarını kurup hep birlikte yemeklerini yerler. Sofra görevini yere serdikleri temiz ahşap kamalar görür. Yedeklerden biri dışarıdan cami avlusundan doldurup getirdiği su bidonunu ortaya koyar. (Şimdi herkes kendi su şişesini getiriyor) Su borusundan akan suyla eller yıkandıktan sonra evlerden getirilen veya bakkallardan alınan yiyecekler ortaya dökülür ve yemeğe başlamak için ustanın “afiyet olsun” sözü beklenir. Sofra sakinleri kendi getirdikleri yiyeceklerden yemeye başlasa da yanındakilerin yiyeceklerinden de birer parça alıp yer. Yemek sofrasının yanından geçerken selam verip “afiyet olsun” demeden, sofradan bir lokma yiyecek almadan geçmek hoş karşılanmaz.

ARSIZ OCAK FARELERİ
Dışarıda yediğiniz halde kokusunu alamadığınız salatalığın kokusunu ocak içinde uzaklardan bile alabilirsiniz. Yeşil soğan, salatalık ve domates sofraların ayrılmaz menüsüdür. Kızarmış yumurtalı ekmek, suda haşlanmış yumurta, patates, sofraların vazgeçilmezidir. Hafta sonu izin dönüşlerinde sofralar biraz daha neşelenir. Ama azık torbaları farelerden korunursa… Ocak fareleri dar galerilerde insanlarla iç içe olduklarından arsız ve cüretkâr olurlar. Yemek kokusu aldıklarında lamba ışığının olmadığı anı bekleyip yiyeceğe saldırırlar. Ocak içinde çalışıp da yiyeceğini farelere kaptırmayan işçi yoktur.  

MADEN OCAĞININ TEMİZLİK GÖREVLİLERİ
Dilaver Bölümü’nde çalışırken ekmeğimizi çoğu kez farelere kaptırırdık. Benim yemeğimi de fareler yediğinde mesai arkadaşlarımın ekmeğine ortak olmuştum. Azık torbamızı demirbağın ortasına bir telle asmamıza rağmen yine de farelerin yemesine engel olamıyorduk. Ocak fareleri işçilerin atıkları gazete ve yemek artıklarıyla besleniyordu. Onlar aynı zamanda ocağın temizlik görevlisiydiler.

Ocağa işbaşı yaptığımın birinci gününde evde özenle hazırlanan azık torbamı Dilaver lambanesinde unutmuştum. Çalıştığım ekibin yemeğine ortak olursam onların da aç kalabileceklerini düşünerek yerde kurdukları sofra davetine ilkin kabul etmemiştim. Daha sonra davete saygısızlık yapmış olurum düşüncesiyle yiyeceklerine ortak oldum. Meğer her zaman sofraya birisinin konuk olabileceği gerekçesiyle yiyecekler ihtiyaçtan fazla getirilirmiş. Artan ekmekler de katırlara veya farelere verilirmiş. Bu detayı öğrenince benim azık torbamda da her zaman artı yiyeceğim oldu.  

“KARABÜK’TE NE EYRİ DEMİRLER DÜZELİYO!”
Madende her şey yalın ve çıplaktır. Doğanın  “Doğal Seçilim” yasalarına benzer şekilde madencileri bulundukları yerin doğasına uydurup dönüştürerek zoru alt etmeyi öğretir. Şartlar acımasız olunca, insani duygular da bu acımasızlıktan nasibini alarak törpülenir. Köylülerin ağzından düşürmediği; “Karabük’te ne eyri demirler düzeliyo!” deyiminin anlamı bu olsa gerekti. Oranın şartlarına uyum sağlayarak eğitimin kazandırdığı farklı yaşam standartlarından vazgeçip görünmez olunmalıydı. Ekmeğini yiyen fareyi eliyle tutup dışarıda yanan sobanın içine atan Ahmet ustamı görünce böyle düşünmüştüm. Bu iş bana göre değil, diyerek çok kez işi bırakmak istedim. Ama birileri bu işi başardıysa ben de yapabilirim, diyerek zamanla onlardan biri olmayı tercih ettim.

Leyla Dizdar Kültür Merkezi'nde gerçekleştirilen programda konuşan Prof. Dr. Ortaylı, Fransa ve Almanya'da korumacılığın önemli olduğunu ve bu ülkelerde Safranbolu'ya benzeyen birçok şehir olduğunu belirtti.

Anadolu kültürünün merkezinin Kastamonu olduğunu ifade eden Ortaylı, "Kastamonu Türk kültürünün ana merkezlerinden biridir. Burası da Kastamonu'ya bağlıydı. Burası deri ticaretiyle meşhurdur, dericilik üzerine. Bu deriler Bartın'a kadar gidiyor. Oradan Karadeniz yoluyla ihraç ediliyor. Daha çok Rusya'ya. Onun için de zengin bir yer. Bu zenginlikler, bu konaklar normal bir Anadolu kasabasına ait şeyler değil. Bu konaklardan dolayı insanlar burada mutlu yaşamışlar" diye konuştu.

İlçede bulunan Tarihi Cinci Han'ın yıllardır işlevini koruduğunu vurgulayan Ortaylı, bu etkisinin yıkılana kadar devam edeceğini söyledi.

İçeriye giremeyen sevenleri için Mayıs ayında açık havada imza günü etkinliği düzenlemek için Safranbolu'ya geleceğinin sözünü veren Ortaylı'ya Safranbolu Belediye Başkanı Elif Köse tarafından hediye takdiminde bulunuldu.

Yılmaz'ın yazısı şu şekilde:

“Zonguldak'ta trenler sadece kömüre gitmiyordu. Eskiden biz gençler için trenler sahile gidiyordu. Göbü'den başlayarak Türkali, Filyos sahillerine gitmek için öğlen trenleri tercih edilirdi. O ana kadar boş olan sahiller, bu trenlerin gelmesi ile adeta insan akınına uğrardı. Herkesin, her zaman sahilde bir köşesi vardı. Trenden iner inmez şemsiyelerini buraya kurarlardı. Belki de alıştığı yerde yüzmek güvenliği açısından önemliydi.

Dönüşte trenler gelmediği dakikalarda, durakta bekleyen insanlar denizinde verdiği yorgunluk , güneşin verdiği yanıklık ile çile çektiği de olurdu. Fakat geç gelen trenin sayesinde istasyonlar, güneşin batışını görülmeye değecek açıdaydı.”

İşte Yüksel Yıldırım’ın sosyal medya hesabında paylaştığı o yazı:

“Zonguldak’ın futbolla takım ruhunun Maden Mektebi’yle birlikte şehre kazanıldığı bilinmektedir. 1924 yılında Türkiye’de ilk olarak Maden Mühendisi yetiştirmek için açılan maden yüksekokulu müdürü Mehmet Refik Fenmen öğrencilerin sosyal bakımdan gelişimine de büyük önem vermiştir. Spor dalları olarak binicilik zorunlu ders olurken futbol, voleybol ve tenise önem vererek bu alanlarda dışarıdan öğretmenler getirmiştir.

O yıllarda okul takımı destekli kurulan ‘Karaelmas’ adlı ilk futbol takımının, formaları üzerine okulun arması da olan “çapraz çekiç tokmak” kullanılmıştır.

Takımın logosu 1945 yılında ‘Kömürspor’ kurulana kadar uzun yıllar bu armayla yaşamıştır. Kömürspor kulübü kurulduktan sonra aynı arma kullanılmış, paralel bir zaman aralığında, çekiç tokmak üzerinde E.K.İ ilavesi yer almıştır.
1966 yılında kurulan yeni kulüp Zonguldakspor’un arması üzerinde 1966 tarihi yazılmıştır.

MEHMED REFİK FENMEN KİMDİR?

Mehmet Refik Fenmen (Refik Fenmen), milletvekili, elektrik yüksek mühendisi, öğretim üyesidir.

1882 yılında Preveze’de doğmuştur.

Saint Benoit Fransız Lisesi, Yüksek Mühendis Okulu, Lozan Fen Fakültesi ve Liege Teknik Fakültesi’ni bitirmiştir. Fransızca ve az düzeyde Almanca biliyordu.

Mekteb-i Sultani Lisesi Matematik Öğretmeni, Nafıa Nezareti Fen Heyeti Mühendisi, Yüksek Mühendis Mektebi Müdürü ile Fizik ve Elektrik Profesörü, Daru’l Fünun Fen Fakültesi Umumi Fizik Profesörü, Maarif Vekâleti Yüksek Tedrisat Umum Müdürü, Maarif Nezareti Meclisi Kebir Maarif Azası olarak görevler yapmıştır.

Zonguldak Maden Mektebi Müdürü, Ereğli Kömür İşleri Umum Müdürü, İstanbul Mıntıkası Sanayi Müdürü, Sanayi Umum Müdürlüğü Mülkiyeti Sınaiye Müdürü ve Elektrifikasyon Riyaseti Üyesi, Ankara Belediyesi Otobüs İşleri Müdürü olarak görevlerde bulunmuştur. 1950 yılında emekliye ayrılmıştır.

28 Şubat 1943 (7. Dönem) tarihinde yapılan genel seçimlerde Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) Kocaeli Milletvekili seçilmiştir.

Evli ve beş çocuk babasıydı.

Mehmet Refik Fenmen, 4 Mart 1951 tarihinde Ankara’da vefat etmiştir.”

Bülent Ecevit Üniversitesi Sezai Karakoç Konferans Salonunda düzenlenen gecede Dernek Başkanı Mehmet Kaplan, Şatıroğlu’na teşekkürlerini sundu. Program sonunda kimseyi kırmadan hatıra fotoğrafı çektiren Şatıroğlu, davetliler ile keyifli bir akşam geçirdi.

Vatandaşların oylaması sonucunda kazanan logo da açıklandı. Üzülmez Kültür Vadisi sosyal medya hesabı üzerinden yapılan açıklamada şu ifadelere yer verildi:

"Üzülmez Kültür Vadisi’nin Yeni Logosu Belli Oldu!
“Logo 1” sizin oylarınızla birinci seçildi!
“Logo 1,” tarihi Üzülmez Lavuarı’nın endüstriyel mirasını ve kültürel zenginlikleri simgeliyor. Modern tasarımıyla geçmişi ve geleceği birleştiren bu logo, vadimizin özünü yansıtıyor.
Katılımınız ve oylarınız için teşekkür ederiz. Birlikte daha nice güzel anılara!
Logo Tasarım: @citcioya “

Zonguldak Fen Lisesi, Değerler Kulübü  Öğrencileri ve Danışman Öğretmeni  Müreyya TEKİN ile Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma kulübü öğrencileri ve Danışman öğretmeni  Nevin ÖNER ‘in çalışmalarıyla düzenlenen kermese okul öğrencileri ve çevre okullardan gelen öğrenci ve öğretmenlerin ilgileri yoğun oldu. Bu sebeple kermesin her aşamasında emek ve destek veren ve desteğini esirgemeyen herkese teşekkür edildi.

Elde edilen gelir Filistin' e bağışlanmak üzere AFAD hesabına yatırıldı.

Zonguldak Ted Koleji’nin her yıl düzenlediği geleneksel baklava günü etkinliğinde 12.sınıf öğrencileri kermes yaptı. Öğrencilerin evlerinden getirdikleri yiyecekler kapış kapış gitti. Kermese ilgi büyüktü.

Yapılan etkinlikle beraber öğrenciler hatıra fotoğrafı çektirdi.

Kara, yazısında çocukluğundan yer altında geçirdiği yıllara yaşadıklarını dile getirdi. İşte duygu dolu o yazı:

 “Aranızda trene binen var mı?” diye soruyor. Bütün çocuklar el kaldırıyoruz. Hemen yanımızdaki çocuk parkındaki küçük trenimizden bahsedince şaşırıyor.

Tuttuğum güncede o günkü izlenimlerimden bahsederken “bir bahar günü” diye yazmışım. Dilaver baca ağzından dışarıya çıkarttığımız taş vagonlarını Dilaver İlkokulu’nun yanındaki boşluğa tumba ediyoruz. Tumbanın aşağısında her zamanki gibi kadınlar ve çocuklar var. Vagonlardan yuvarlanan odun ve kömür parçalarını yanlarında getirdikleri çuvala dolduruyorlar. Tumbadan yuvarlanan taşlardan korunmaları için bağırarak uyarıyoruz. Uyarı seslerimizin ardından okulun açık pencerelerinden dışarıya kaygıyla bakan öğretmenleri görüyorum. 

GENÇ GÜZEL BİR ÖĞRETMEN

Üzülmez Özel İlkokulu’ndaki öğretmenlerimden Ümit öğretmenim de pencereden bize bakanların arasındaydı. Kendisini ziyaret edip ilk öğrencilerinden biri olduğumu söylediğimde hem şaşırmış, hem de duygulanmıştı. O günlerde yeni tayin olmuş, sınıftaki bütün çocukların sevgisini kısa sürede kazanmış genç ve güzel bir öğretmendi. Aradan uzun bir zaman geçtiğinden dolayı beni hatırlamaması normaldi. Ama ben onu sesinden dolayı her yerde tanırdım. Sınıfımıza ilk geldiği gün; “Çocuklar Zonguldak neyiyle meşhur?” dediğinde cevap verememiştik. Ama Adana’nın pamuğuyla, Ordu’nun fındığıyla, Rize’nin çayıyla, Aydın’ın kuru inciri ile meşhur olduğunu bilmiştik. Nereden bilsindi ki biz çocuklara göre her yerden kömür çıkar ve herkesin babası kömürde çalışırdı!  

ÜZÜLMEZ ÖZEL İLKOKULU

İlköğrenimimi havuzunda süs balıklarının eksik edilmediği, bahçesinde her mevsimin çiçeklerinin bulunduğu, Erken Dönem Cumhuriyet yapılarından biri olan Üzülmez Özel İlkokulu’nda yaptım. Okulun hemen yanı başında Üzülmez Bölge Müdürlüğü tarafından özel bir çocuk parkı yapılmıştı. Parkta balerinli dönence, salıncaklar, kaydıraklar, tahterevalliler, dönme dolaplar bir de önünde Şram yazan küçük bir lokomotif vardı. Lokomotifin arkasına sıra sıra dizilmiş küçük faytonlara binmek için sıra bekleyen sabırsız çocuklar eksik olmazdı. Parkın yakındaki ahşap tribünlü sahada top oynayan büyüklerin sesleri, küçük trenin kalkmasını bekleyen çocukların seslerine karışırdı. Makinist, lokomotife kömür atıp trenin bacasından duman tüttürdüğünde minik trenden boyundan büyük bir ses çıkar, “fiyuuu, fiyuuu” diye ortalığı inletirdi.

ÇORÇ-STE-VEN-SON

Sınıftayız. Okulumuzun hademesi Veysel amca, kucağında zoraki taşıdığı tren lokomatifiyle birlikte sınıfa giriyor. Lokomotifin içindeki su kazanını elindeki ısıtıcı ile ısıtıyor. “Şimdi kömürle ısıtamayacağımız için başka bir ısı kaynağı kullanıyoruz çocuklar. Yapacağımız deneyle ısınan suyun nasıl buhar enerjisine dönüştüğünü gözlerimizle göreceğiz” diyor Ümit öğretmenimiz. Lokomotifin suyu ısınınca Veysel dayı büyük bir ciddiyetle lokomotifin düdüğünü öttürüyor. “Fiyuuu, Fiyuuu…”

Az sonra lokomotifimiz, mazotla yıkanmış tahta döşemelerin üzerinde pistonlarını ileri geri hareket ettirerek ağır ağır ilerliyor. “Buharlı lokomotifi ilk bulan George  Stephenson adında bir mucittir,” diyor öğretmenimiz. Sonra, “Aranızda trene binen var mı?” diye soruyor. Bütün çocuklar el kaldırıyoruz. Hemen yanımızdaki çocuk parkındaki küçük trenimizden bahsedince şaşırıyor. “Tren yolculuğu yaptığınızda rayların sesini dinlerseniz, lokomotifi icat eden, ‘Demiryollarının Babası’ olarak tanınan mucidin adını duyarsınız. Raylar,  yol boyunca ‘Çorç-ste-ven-son, corç–ste-ven-son‘ diye ses çıkartarak onun adını ünler” diyor.

TAK-TAK-TAKU-RUK

O günden sonra her trene binişimde trenin rayların ek yerlerinden çıkardığı sesleri dinlerim. Bazen öyle anlar olur ki rayların sadece lokomotifi bulan adamın adını söylediği değil, günün anlam ve önemine göre maniler de dizdiği olur. Üzgünsem, raylardan üzünç tınılar, sevinçliysem neşeli vurgular bulurum kendimce. Asma işçi treninde bu tür sesten çok “tak-tak-taku-ruk, tak-tak-taku-ruk” seslerinden bir anlam çıkaramadığım için karamsarlık duyardım hep. Bunun sebebi belki de Asma treninden indikten sonra eve gitmem için tırmanmam gereken onca merdivenler olabilir miydi? 

Çocuk parkındaki trenimiz de ray başlarından geçerken daha net, nazik ve mutlu bir ses çıkartıyordu. “Tak-tuk, tak, tuk…” Ne zaman kara trene binip uzun yola çıktığımda, işte o zamanlar rayların türküsünü keşfedip onu dinleyerek yolculuk yaptım.